بیمه مسئولیت حرفه‌ای مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی
بیمه مسئولیت حرفه‌ای مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی، خسارت‌های جانی و مالی وارد به کارفرما یا اشخاص ثالث را که ناشی از اشتباهات حرفه‌ای، قصور در ارزیابی ایمنی، سهل‌انگاری و به‌طور کلی هر نوع فعل یا ترک فعل غیرعمدی حرفه‌ای باشند، طبق شرایط بیمه‌نامه پوشش می‌دهد. با توجه به نقش مؤثر مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی در حوادث کارگاه‌ها، این بیمه‌نامه امنیت خاطر و آرامش را برای این قشر متخصص و ارزشمند فراهم می‌آورد.
مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی چه کسانی هستند و چه مسئولیت‌هایی دارند؟
۱. مبنای قانونی و جایگاه مشاوران حفاظت فنی:
بر اساس ماده ۸۶ قانون کار، تهیه موازین و آیین‌نامه‌های حفاظت فنی بر عهده شورای عالی حفاظت فنی است. این شورا با حضور نمایندگان وزارتخانه‌های صنعتی، نمایندگان کارگران و کارفرمایان و سایر مراجع تخصصی تشکیل می‌شود و سیاست‌گذار اصلی حوزه ایمنی کار در کشور است.در اجرای این ماده، «آیین‌نامه مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی» تدوین شده است. طبق این آیین‌نامه، همه اشخاص حقیقی و حقوقی که می‌خواهند در زمینه خدمات ایمنی و حفاظت فنی به کارگاه‌های مشمول قانون کار خدمات بدهند، باید از مرکز تحقیقات و تعلیمات حفاظت فنی و بهداشت کارِ وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی پروانه صلاحیت دریافت کنند. به این اشخاص «مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی» گفته می‌شود که در قالب اشخاص حقیقی و یا حقوقی فعالیت می‌کنند.
زمینه‌های تخصصی فعالیت شرکت‌های مشاور در زمینه حفاظت فنی و خدمات ایمنی:
- ارزیابی ایمنی ظروف تحت فشار
- ارزیابی ایمنی برق
- ارزیابی ایمنی جرثقیل‌ها و لیفتراک‌ها
- ارزیابی ایمنی آسانسورها و پله‌های برقی کارگاهی
- ارزیابی ایمنی ساختمان
- ارزیابی سیستم‌های اعلام و اطفای حریق
- ارزیابی ایمنی و مدیریت ریسک
۲. حوزه فعالیت و نقش مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی
بر اساس آیین‌نامه مربوطه، پروانه صلاحیت مشاوران در زمینه‌های تخصصی یادشده صادر می‌شود. این فعالیت‌ها همچنین شامل بررسی و کنترل عوامل زیان‌آور فیزیکی و شیمیایی محیط کار، ایمنی دیگ‌های بخار و بالابرها و آموزش ایمنی کار به کارگران و کارفرمایان است.
وظایف هر یک از زمینه‌های تخصصی مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی محیط کار:
- شناسایی و ارزیابی خطرات و عوامل زیان‌آور محیط کار
- طراحی و پیشنهاد راهکارهای فنی برای حذف یا کاهش خطر
- تدوین دستورالعمل‌ها و نظام‌نامه‌های ایمنی و کمک به استقرار سیستم مدیریت ایمنی
- آموزش کارفرمایان، سرپرستان و کارگران در زمینه ایمنی و بهداشت کار
- پایش دوره‌ای وضعیت ایمنی تجهیزات، ماشین‌آلات و فرآیندها
- بررسی حوادث و شبه‌حوادث و ارائه گزارش کارشناسی و پیشنهاد اصلاحات
نقش این مشاوران در عمل، پیشگیری از حوادث شغلی، کاهش هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم حادثه و کمک به اجرای تکالیف قانونی کارفرما در حوزه ایمنی است.
۳. اهمیت مشاوران حفاظت فنی در نظام حقوق کار و ایمنی
قانون کار در فصل «حفاظت فنی و بهداشت کار» و همچنین در آیین‌نامه مربوطه کارفرمایان را مکلف کرده است که کارگاه را از نظر ایمنی و بهداشت در وضعیت قابل قبول نگه دارند و وسایل حفاظت فردی و جمعی را در اختیار کارگران بگذارند. در کارگاه‌های بزرگ و متوسط، کارفرما عملاً بدون کمک متخصصان ایمنی نمی‌تواند به این تکالیف عمل کند.به همین دلیل، آیین‌نامه مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی با هدف «ارتقای سطح ایمنی در کارگاه‌ها و نظام‌مند کردن به‌کارگیری اشخاص دارای صلاحیت» در تاریخ 1394/11/06 تدوین شده است؛ یعنی قانون‌گذار می‌خواهد کارفرما به جای اتکای صرف به تجربه شخصی، از متخصصانی استفاده کند که هم آموزش دیده‌اند، هم آزمون داده و پروانه صلاحیت گرفته‌اند و هم تحت نظارت اداری قرار دارند. از منظر حقوقی، حضور مشاور حفاظت فنی برای کارفرما علاوه بر اجرای تکلیف قانون دو کارکرد اصلی دارد:
- کمک به اجرای تکالیف قانونی و کاهش احتمال مسئولیت کیفری و مدنی کارفرما در صورت وقوع حادثه.
- ایجاد مستندات و گزارش‌های فنی که در صورت بروز اختلاف، نشان می‌دهد کارفرما اقدامات متعارف و لازم را برای پیشگیری انجام داده است.
۴. مسئولیت‌های قانونی مشاوران حفاظت فنی
الف) مسئولیت قراردادی در برابر کارفرما
مشاور حفاظت فنی معمولاً بر اساس قرارداد مشاوره با کارفرما همکاری می‌کند. موضوع این قرارداد، ارائه خدمات تخصصی در زمینه ارزیابی ریسک، بازرسی، آموزش و تهیه دستورالعمل‌های ایمنی است. هرگاه مشاور در انجام تعهدات قراردادی خود سهل‌انگاری کند (مثلاً خطرات مهم را شناسایی نکند یا گزارش ناقص ارائه دهد) و این قصور سبب ورود ضرر به کارفرما شود، مطابق قواعد عمومی مسئولیت قراردادی، نسبت به جبران آن مسئول است.
ب) مسئولیت مدنی در برابر کارگران و اشخاص ثالث
اگر قصور یا اشتباه حرفه‌ای مشاور در ارزیابی یا گزارش‌دهی، به نحوی در وقوع حادثه مؤثر باشد و کارگر یا شخص ثالث دچار صدمه جانی یا مالی شود، زیان‌دیده می‌تواند بر اساس قواعد عام مسئولیت مدنی (تقصیر، ورود ضرر و رابطه سببیت) طرح دعوا کند. در عمل، ممکن است کارگر علیه کارفرما طرح دعوا کند و کارفرما پس از جبران خسارت، برای جبران آن به مشاور رجوع نماید.
ج) مسئولیت اداری و انتظامی
آیین‌نامه برای مشاوران دارای پروانه صلاحیت، مجموعه‌ای از تعهدات اداری و حرفه‌ای پیش‌بینی کرده است؛ از جمله:
- رعایت آیین‌نامه‌های حفاظت فنی و دستورالعمل‌های مرکز
- تمدید به‌موقع پروانه صلاحیت
- ارائه گزارش‌های منظم، همکاری با بازرسان کار و شرکت در دوره‌های بازآموزی
- خودداری از صدور گزارش یا گواهی خلاف واقع، عدم واگذاری پروانه به غیر و رعایت تعرفه‌های مصوب
در صورت عدم رعایت این تکالیف، کمیته‌های تخصصی پیش‌بینی‌شده در آیین‌نامه می‌توانند تصمیم به اخطار، تعلیق یا ابطال پروانه صلاحیت بگیرند؛ یعنی مشاور علاوه بر پاسخگویی مدنی، با خطر محرومیت از اشتغال حرفه‌ای نیز مواجه است.
د) مسئولیت کیفری احتمالی
در حوادث شدید شغلی که منجر به فوت یا صدمات بدنی جدی می‌شود، چنانچه ثابت شود مشاور با علم به خطر، از اعلام به‌موقع نقص‌ها خودداری کرده یا گزارش خلاف واقع داده است، امکان تعقیب کیفری وی (برای مثال به اتهام بی‌احتیاطی یا بی‌مبالاتی در ارتکاب صدمات بدنی یا قتل غیرعمد) وجود دارد. تشخیص نوع جرم و میزان مسئولیت در هر پرونده به نظر مرجع قضایی بستگی دارد، اما به‌هرحال مشاور نمی‌تواند به صرف نقش «مشاور» بودن خود را به‌طور کامل از دایره مسئولیت کیفری خارج بداند.
۵. ریسک‌های حرفه‌ای مشاوران حفاظت فنی
با توجه به ماهیت کار، مشاوران حفاظت فنی با ریسک‌های حقوقی متعددی روبه‌رو هستند، از جمله:
- اشتباه در شناسایی یا ارزیابی ریسک‌ها و طبقه‌بندی غلط شدت و احتمال خطر.
- ارائه راه‌حل‌های فنی ناکافی یا غیرقابل اجرا که عملاً موجب باقی‌ماندن خطر می‌شود.
- آموزش ناکافی کارکنان و عدم مستندسازی سوابق آموزش.
- عدم پیگیری اجرای پیشنهادهای ایمنی و عدم گزارش کتبی به کارفرما در صورت استمرار وضعیت ناایمن.
- صدور گزارش‌های عجولانه و بدون مستندات کافی، یا امضای صوری گزارش‌های تهیه‌شده توسط اشخاص فاقد صلاحیت.
- تضاد منافع، مثلاً ارائه خدمات در کارگاهی که خود مشاور یا بستگان نزدیک او در آن ذی‌نفع هستند، در حالی که آیین‌نامه چنین وضعیتی را ممنوع کرده است.
هر یک از این ریسک‌ها در صورت وقوع حادثه می‌تواند به مسئولیت مدنی، اداری یا حتی کیفری منجر شود و زندگی حرفه‌ای مشاور را تحت تأثیر قرار دهد. به همین دلیل، علاوه بر رعایت دقیق مقررات و اصول فنی، استفاده از بیمه مسئولیت مدنی حرفه‌ای برای مشاوران حفاظت فنی یک ضرورت حرفه‌ای به شمار می‌آید؛ بیمه‌ای که خسارات ناشی از خطا، قصور یا اشتباه در ارائه خدمات تخصصی را در برابر کارفرما و اشخاص ثالث جبران کند و امکان ادامه فعالیت را برای مشاور حفظ نماید.
موضوع بیمه‌نامه:
عبارت است از بیمه مسئولیت حرفه‌ای مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی در قبال کارفرما و اشخاص ثالث، بدین معنی که چنانچه بیمه‌گذار در نتیجه اهمال و قصور در انجام وظایف قانونی طبق شرح وظایف قانونی و مجوز و پروانه دریافتی از سازمان ناظر، خسارت جانی و مالی به کارفرما و اشخاص ثالث وارد آید و بیمه‌گذار قانوناً مسئول شناخته شود، بیمه‌گر پس از احراز مسئولیت بیمه‌گذار و در صورت لزوم طبق رأی مراجع قضایی، نسبت به جبران خسارت حداکثر تا سقف تعهدات مندرج در بیمه‌نامه اقدام می‌کند.
شرایط:
- در صورت بروز هرگونه ادعای خسارت، بررسی آن منوط به ارائه قرارداد در زمان اعتبار بیمه‌نامه فی‌مابین بیمه‌گذار و کارفرما خواهد بود.
- تعهدات بیمه‌گر منطبق با انجام وظایف حرفه‌ای در چارچوب مسئولیت‌های قانونی مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی مندرج در آیین‌نامه‌های مصوب و چگونگی انتخاب آن و الحاقیه‌های بعدی آن خواهد بود.
- کلیه نظارت‌ها و کارهای انجام شده بیمه‌گذار در سنوات گذشته تحت پوشش بیمه‌نامه نیست و بیمه‌گر بابت فعالیت های گذشته بیمه‌گذار تعهدی ندارد.
استثنائات بیمه‌نامه:
- خسارات ناشی از درگیری، نزاع، جنگ، انقلاب، شورش، اعتصاب، انفجار هسته‌ای، و تشعشعات رادیواکتیو، عملیات تروریستی و اقدامات براندازی علیه حکومت و عوامل دیگری از این قبیل.
- حوادث ناشی از مصرف مسکرات، مواد مخدر یا روان‌گردان.
- خسارت ناشی از مسئولیت هر شخص دیگری به غیر از بیمه‌گذار.
- خسارت وارد به بیمه‌گذار، شرکا، و کارکنان بیمه‌گذار، عوامل اجرایی و پیمانکاران بیمه‌گذار.
- خسارت ناشی از محکومیت جزایی و جرایم مربوطه و محکومیت نقدی به نفع دولت و همچنین مجازات های قابل خرید بیمه‌گذار.
- خسارت‌های ناشی از تخلف از قوانین و نظامات دولتی.
- توقف، ضبط و مصادره، یا خرابی یا زیان وارد بنا به دستور دولت یا هر مقام صلاحیت‌دار قضایی.
- خسارت‌هایی که منشأ آن خارج از اختیار بیمه‌گذار است از قبیل حوادث و بلایای طبیعی (سیل، زلزله، رانش زمین ) مگر اینکه عمل بیمه‌گذار عامل ایجاد و یا تشدید کننده خطر بوده و قانوناً مسئول شناخته شود. در این موارد تعهد بیمه‌گر محدود به میزان مسئولیت بیمه‌گذار در ایجاد و یا تشدید خسارت خواهد بود.
- خسارت‌های ناشی از وسایل سرمایش و گرمایش غیرمجاز و غیراستاندارد در محیط و محدوده مکانی بیمه‌گذار.
- هرگونه مشارکت بیمه‌گذار در منافع مالی و تدارکاتی پروژه‌هایی که بخش هایی از انجام آن بر عهده بیمه‌گذار قرار دارد.
- محکومیت‌های کیفری و تعزیراتی ناشی از رفتارهای عمدی که منجر به مسئولیت بیمه‌گذار گردد.
- ارائه اطلاعات خلاف واقع در مراحل تشخیص صلاحیت، دریافت پروانه، فعالیت و یا ارجاع کار.
- مسئولیت زیان های مالی یا از دست دادن درآمد بیمه‌گذار و زیان‌دیدگان ناشی از وقوع حادثه و وقفه در کار.
- محکومیت‌های کیفری و تعزیراتی ناشی از رفتار بیمه‌گذار.
- هرگونه خسارت خارج از محل مورد بیمه.
- خسارت ناشی از عدم رعایت عمدی مقررات و دستورالعمل‌های داخلی و بین‌المللی، انجام ندادن عمدی اعمال لازم برای تشخیص استاندارد بودن و مطابق بودن مدارک مربوطه و همچنین عدم صلاحیت کارکنان بیمه‌گذار در رابطه با بازرسی‌های انجام شده.
فرانشیز بیمه‌نامه:
ده درصد از هر خسارت مالی به عهده بیمه‌گذار خواهد بود و حداقل این مبلغ ۲۰٬۰۰۰٬۰۰۰ ریال است. خسارت‌های جانی فاقد فرانشیز است و کل مبلغ خسارت به طور کامل پرداخت می‌شود.
خرید بیمه‌نامه:
مجموعه بیمه‌سرا باتجربه حدود سی سال در صنعت بیمه و بهره‌گیری از کارشناسان باتجربه و متخصص آماده برگزاری جلسات مشاوره و ارائه مناسب‌ترین بیمه‌نامه‌ها بر اساس نیاز بیمه‌گذاران محترم است. همچنین محاسبه و خرید آنلاین بیمه‌نامه مسئولیت حرفه‌ای مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی از طریق لینک زیر امکان پذیر است.
محاسبه و سفارش خرید آنلاین بیمه مسئولیت حرفه‌ای مشاوران حفاظت فنی و خدمات ایمنی